1 دی شیخ با چراغ همی‌گشت گرد شهر %~% کز دام و دد ملولم و انسانم آرزوست

2 زاین همرهان سست‌عناصر دلم گرفت %~% شیر خدا و رستم دستانم آرزوست

3 گفتم که یافت می‌نشود جسته‌ایم ما %~% گفت آنچه یافت می‌نشود آنم آرزوست

1 نیست در خشک و تر بیشه من کوتاهی %~% چوب هر نخل که منبر نشود دارکنم

2 راه شب چون مهر عالمتاب زد %~% گریه من بر رخ گل آب زد

3 اشک من از چشم نرگس خواب شست %~% سبزه از هنگامه ام بیدار رست

4 باغبان زور کلامم آزمود %~% مصرعی کارید و شمشیری درود

5 در چمن جز دانه اشکم نکشت %~% تار افغانم به پود باغ رشت

6 ذره ام مهر منیر آن من است %~% صد سحر اندر گریبان من است

7 خاک من روشن تر از جام جم است %~% محرم از نازادهای عالم است

8 فکرم ن هو سر فتراک بست %~% کو هنوز از نیستی بیرون نجست

9 سبزه ناروئیده زیب گلشنم %~% گل بشاخ اندر نهان در دامنم

10 محفل رامشگری برهم زدم %~% زخمه بر تار رگ عالم زدم

11 بسکه عود فطرتم نادر نوا ست %~% هم نشین از نغمه ام نا آشنا ست

12 در جهان خورشید نوزائیده ام %~% رسم و ئین فلک نادیده ام

13 رم ندیده انجم از تابم هنوز %~% هست نا آشفته سیمابم هنوز

14 بحر از رقص ضیایم بی نصیب %~% کوه از رنگ حنایم بی نصیب

15 خوگر من نیست چشم هست و بود %~% لرزه بر تن خیزم از بیم نمود

16 بامم از خاور رسید و شب شکست %~% شبنم نو برگل عالم نشست

17 انتظار صبح خیزان می کشم %~% ای خوشا زرتشتیان آتشم

18 نغمه ام از زخمه بی پرواستم %~% من نوای شاعر فرداستم

19 عصر من داننده اسرار نیست %~% یوسف من بهر این بازار نیست

20 ناامید استم ز یاران قدیم %~% طور من سوزد که می آید کلیم

21 قلزم یاران ms01 چو شبنم بی خروش %~% شبنم من مثل یم طوفان بدوش

22 نغمه ی من از جهان دیگر است %~% این جرس را کاروان دیگر است

23 ای بسا شاعر که بعد از مرگ زاد %~% چشم خود بر بست و چشم ما گشاد

24 رخت باز از نیستی بیرون کشید %~% چون گل از خاک مزار خود دمید

25 کاروان ها گرچه زین صحرا گذشت %~% مثل گام ناقه کم غوغا گذشت

26 عاشقم فریاد ایمان من است %~% شور حشر از پیش خیزان من است

27 نغمه ام ز اندازه تار است بیش %~% من نترسم از شکست عود خویش

28 قطره از سیلاب من بیگانه به %~% قلزم از شوب او دیوانه به

29 در نمی گنجد بجو عمان من %~% بحرها باید پی طوفان من

30 غنچه کز بالیدگی گلشن نشد %~% در خور ابر بهار من نشد

31 برقها خوابیده در جان من است %~% کوه و صحرا باب جولان من است

32 پنجه کن با بحرم ار صحراستی %~% برق من در گیر اگر سیناستی

33 چشمه حیوان براتم کرده اند %~% محرم راز حیاتم کرده اند

34 ذره از سوز نوایم زنده گشت %~% پر گشود و کرمک تابنده گشت

35 هیچکس رازی که من گویم نگفت %~% همچو فکر من در معنی نسفت

36 سر عیش جاودان خواهی بیا %~% هم زمین هم آسمان خواهی بیا

37 پیر گردون بامن این اسرار گفت %~% از ندیمان رازها نتوان نهفت

38 ساقیا برخیز و می در جام کن %~% محو از دل کاوش ایام کن

39 شعله ی بی که اصلش زمزم است %~% گر گدا باشد پرستارش جم است

40 می کند اندیشه را هشیار تر %~% دیده ی بیدار را بیدار تر

41 اعتبار کوه بخشد کاه را %~% قوت شیران دهد روباه را

42 خاک را اوج ثریا میدهد %~% قطره را پهنای دریا میدهد

43 خامشی را شورش محشر کند %~% پای کبک از خون باز احمر کند

44 خیز و در ms02 جامم شراب ناب ریز %~% بر شب اندیشه ام مهتاب ریز

45 تا سوی منزل کشم واره را %~% ذوق بیتابی دهم نظاره را

46 گرم رو از جستجوی نو شوم %~% روشناس رزوی نو شوم

47 چشم اهل ذوق را مردم شوم %~% چون صدا در گوش عالم گم شوم

48 قیمت جنس سخن بالا کنم %~% ب چشم خویش در کالاکنم

49 باز بر خوانم ز فیض پیر روم %~% دفتر سر بسته اسرار علوم

50 جان او از شعله ها سرمایه دار %~% من فروغ یک نفس مثل شرار

51 شمع سوزان تاخت بر پروانه ام %~% باده شبخون ریخت بر پیمانه ام

52 پیر رومی خاک را اکسیر کرد %~% از غبارم جلوه ها تعمیر کرد

53 ذره از خاک بیابان رخت بست %~% تا شعاع فتاب رد بدست

54 موجم و در بحر او منزل کنم %~% تا در تابنده ئی حاصل کنم

55 من که مستی ها ز صهبایش کنم %~% زندگانی از نفس هایش کنم

56 شب دل من مایل فریاد بود %~% خامشی از «یا ربم» باد بود

57 شکوه شوب غم دوران بدم %~% از تهی پیمانگی نالان بةدم

58 این قدر نظاره ام بیتاب شد %~% بال و پر بشکست و خر خواب شد

59 روی خود بنمود پیر حق سرشت %~% کو بحرف پهلوی قر ن نوشت

60 گفت «ای دیوانه ی ارباب عشق %~% جرعه ئی گیر از شراب ناب عشق

61 بر جگر هنگامه ی محشر بزن %~% شیشه بر سر دیده بر نشتر بزن

62 خنده را سرمایه ی صد ناله ساز %~% اشک خونین را جگر پرکاله ساز

63 تا بکی چون غنچه می باشی خموش %~% نکهت خود را چو گل ارزان فروش

64 در گره هنگامه داری چون سپند %~% محمل خود بر سر تش به بند

65 چون جرس خر ز هر جزو بدن %~% ناله ی خاموش را بیرون فکن

66 تش استی بزم عالم بر فروز %~% دیگران را هم ز سوز خود ms03 بسوز

67 فاش گو اسرار پیر می فروش %~% موج می شو کسوت مینا بپوش

68 سنگ شو آئینه اندیشه را %~% بر سر بازار بشکن شیشه را

69 از نیستان همچو نی پیغام ده %~% قیس را از قوم «حی» پیغام ده

70 ناله را انداز نو ایجاد کن %~% بزم را از های و هو باد کن

71 خیز و جان نو بده هر زنده را %~% از «قم» خود زنده تر کن زنده را

72 خیز و پا بر جاده ی دیگر بنه %~% جوش سودای کهن از سر بنه

73 شنای لذت گفتار شو %~% ای درای کاروان بیدار شو»

74 زین سخن تش به پیراهن شدم %~% مثل نی هنگامه بستن شدم

75 چون نوا از تار خود برخاستم %~% جنتی از بهر گوش راستم

76 بر گرفتم پرده از راز خودی %~% وا نمودم سر اعجاز خودی

77 بود نقش هستیم انگاره ئی %~% نا قبولی ناکسی ناکاره ئی

78 عشق سوهان زد مرا دم شدم %~% عالم کیف و کم عالم شدم

79 حرکت اعصاب گردون دیده ام %~% در رگ مه گردش خون دیده ام

80 بهر انسان چشم من شبها گریست %~% تا دریدم پرده ی اسرار زیست

81 از درون کارگاه ممکنات %~% بر کشیدم سر تقویم حیات

82 من که این شب را چو مه راستم %~% گرد پای ملت بیضاستم

83 ملتی در باغ و راغ وازه اش %~% تش دلها سرود تازه اش

84 ذره کشت و فتاب انبار کرد %~% خرمن از صد رومی و عطار کرد

85 آه گرمم رخت بر گردون کشم %~% گرچه دودم از تبار آتشم

86 خامه ام از همت فکر بلند %~% راز این نه پرده در صحرا فکند

87 قطره تا همپایه ی دریا شود %~% ذره از بالیدگی صحرا شود

88 شاعری زین مثنوی مقصود نیست %~% بت پرستی بت گری مقصود نیست

89 هندیم از پارسی بیگانه ام %~% ماه نو باشم تهی پیمانه ام

90 حسن انداز بیان از ms04 من مجو %~% خوانسار و اصفهان از من مجو

91 گرچه هندی در عذوبت شکر است %~% طرز گفتار دری شیرین تر است

92 فکر من از جلوه اش مسحور گشت %~% خامه من شاخ نخل طور گشت

93 پارسی از رفعت اندیشه ام %~% در خورد با فطرت اندیشه ام

94 خرده بر مینا مگیر ای هوشمند %~% دل بذوق خرده ی مینا به بند

1 پیکر هستی ز آثار خودی است %~% هر چه می بینی ز اسرار خودی است

2 خویشتن را چون خودی بیدار کرد %~% آشکارا عالم پندار کرد

3 صد جهان پوشیده اندر ذات او %~% غیر او پیداست از اثبات او

4 در جهان تخم خصومت کاشته‌ست %~% خویشتن را غیر خود پنداشته‌ست

5 سازد از خود پیکر اغیار را %~% تا فزاید لذت پیکار را

6 میکشد از قوت بازوی خویش %~% تا شود آگاه از نیروی خویش

7 خود فریبی های او عین حیات %~% همچو گل از خون وضو عین حیات

8 بهر یک گل خون صد گلشن کند %~% از پی یک نغمه صد شیون کند

9 یک فلک را صد هلال آورده است %~% بهر حرفی صد مقال آورده است

10 عذر این اسراف و این سنگین دلی %~% خلق و تکمیل جمال معنوی

11 حسن شیرین عذر درد کوهکن %~% نافه‌ای عذر صد آهوی ختن

12 سوز پیهم قسمت پروانه ها %~% شمع عذر محنت پروانه ها

13 خامه ی او نقش صد امروز بست %~% تا بیارد صبح فردائی بدست

14 شعله های او صد ابراهیم سوخت %~% تا چراغ یک محمد بر فروخت

15 می شود از بهر اغراض عمل %~% عامل و معمول و اسباب و علل

16 خیزد انگیزد پرد تابد رمد %~% سوزد افروزد کشد میرد دمد

17 وسعت ایام جولانگاه او %~% آسمان موجی ز گرد راه او

18 گل به جیب فاق از گلکاریش %~% شب ز خوابش روز از بیداریش

19 شعله ی خود در شرر تقسیم کرد %~% جز پرستی عقل را ms05 تعلیم کرد

20 خود شکن گردید و اجزا آفرید %~% اندکی شفت و صحرا آفرید

21 باز از شفتگی بیزار شد %~% وز بهم پیوستگی کهسار شد

22 وانمودن خویش را خوی خودی است %~% خفته در هر ذره نیروی خودی است

23 قوت خاموش و بیتاب عمل %~% از عمل پابند اسباب عمل

24 چون حیات عالم از زور خودی است %~% پس بقدر استواری زندگی است

25 قطره چون حرف خودی ازبر کند %~% هستنی بی مایه را گوهر کند

26 باده از ضعف خودی بی پیکر است %~% پیکرش منت پذیر ساغر است

27 گرچه پیکر می پذیرد جام می %~% گردش از ما وام گیرد جام می

28 کوه چون از خود رود صحرا شود %~% شکوه سنج جوشش دریا شود

29 موج تا موج است در غوش بحر %~% می کند خود را سوار دوش بحر

30 حلقه ئی زد نور تا گردید چشم %~% از تلاش جلوه ها جنبید چشم

31 سبزه چون تاب دمید از خویش یافت %~% همت او سینه ی گلشن شکافت

32 شمع هم خود را بخود زنجیر کرد %~% خویش را از ذره ها تعمیر کرد

33 خود گدازی پیشه کرد از خود رمید %~% هم چو اشک خر ز چشم خود چکید

34 گر بفطرت پخته تر بودی نگین %~% از جراحت ها بیاسودی نگین

35 می شود سرمایه دار نام غیر %~% دوش او مجروح بار نام غیر

36 چون زمین بر هستی خود محکم است %~% ماه پابند طواف پیهم است

37 هستی مهر از زمین محکم تر است %~% پس زمین مسحور چشم خاور است

38 جنبش از مژگان برد شان چنار %~% مایه دار از سطوت او کوهسار

39 تار و پود کسوت او آتش است %~% اصل او یک دانه گردن کش است

40 چون خودی آرد به هم نیروی زیست %~% می‌گشاید قلزمی از جوی زیست

1 زندگانی را بقا از مدعا ست %~% کاروانش را درا از مدعا ست

2 زندگی در جستجو ms06 پوشیده است %~% اصل او در رزو پوشیده است

3 رزو را در دل خود زنده دار %~% تا نگردد مشت خاک تو مزار

4 رزو جان جهان رنگ و بوست %~% فطرت هر شی امین رزو ست

5 از تمنا رقص دل در سینه ها %~% سینه ها از تاب او ئینه ها

6 طاقت پرواز بخشد خاک را %~% خضر باشد موسی ادراک را

7 دل ز سوز آرزو گیرد حیات %~% غیر حق میرد چو او گیرد حیات

8 چون ز تخلیق تمنا باز ماند %~% شهپرش بشکست و از پرواز ماند

9 آرزو هنگامه آرای خودی %~% موج بیتابی ز دریای خودی

10 آرزو صید مقاصد را کمند %~% دفتر افعال را شیرازه بند

11 زنده را نفی تمنا مرده کرد %~% شعله را نقصان سوز افسرده کرد

12 چیست اصل دیده بیدار ما %~% بست صورت لذت دیدار ما

13 کبک پا از شوخئ رفتار یافت %~% بلبل از سعی نوا منقار یافت

14 نی برون از نیستان آباد شد %~% نغمه از زندان او آزاد شد

15 عقل ندرت کوش و گردون تاز چیست %~% هیچ میدانی که این اعجاز چیست

16 زندگی سرمایه دار از آرزوست %~% عقل از زائیدگان بطن اوست

17 چیست نظم قوم و آئین و رسوم %~% چیست راز تازگیهای علوم

18 آرزوئی کو بزور خود شکست %~% سر ز دل بیرون زد و صورت به بست

19 دست و دندان و دماغ و چشم و گوش %~% فکر و تخییل و شعور و یاد و هوش

20 زندگی مرکب چو در جنگاه باخت %~% بهر حفظ خویش این آلات ساخت

21 آگهی از علم و فن مقصود نیست %~% غنچه و گل از چمن مقصود نیست

22 علم از سامان حفظ زندگی است %~% علم از اسباب تقویم خودی است

23 علم و فن از پیش خیزان حیات %~% علم و فن از خانه زادان حیات

24 ای از راز زندگی بیگانه خیز %~% از شراب مقصدی مستانه خیز

25 مقصد ms07 مثل سحر تابنده ئی %~% ماسوی را آتش سوزنده ئی

26 مقصدی از آسمان بالاتری %~% دلربائی دلستانی دلبری

27 باطل دیرینه را غارتگری %~% فتنه در جیبی سراپا محشری

28 ما ز تخلیق مقاصد زنده ایم %~% از شعاع آرزو تابنده ایم

1 نقطه نوری که نام او خودی است %~% زیر خاک ما شرار زندگی است

2 از محبت می شود پاینده تر %~% زنده تر سوزنده تر تابنده تر

3 از محبت اشتعال جوهرش %~% ارتقای ممکنات مضمرش

4 فطرت او آتش اندوزد ز عشق %~% عالم افروزی بیاموزد ز عشق

5 عشق را از تیغ و خنجر باک نیست %~% اصل عشق از آب و باد و خاک نیست

6 در جهان هم صلح و هم پیکار عشق %~% آب حیوان تیغ جوهر دار عشق

7 از نگاه عشق خارا شق شود %~% عشق حق آخر سراپا حق شود

8 عاشقی آموز و محبوبی طلب %~% چشم نوحی قلب ایوبی طلب

9 کیمیا پیدا کن از مشت گلی %~% بوسه زن بر آستان کاملی

10 شمع خود را همچو رومی بر فروز %~% روم را در آتش تبریز سوز

11 هست معشوقی نهان اندر دلت %~% چشم اگر داری بیا بنمایمت

12 عاشقان او ز خوبان خوب تر %~% خوشتر و زیباتر و محبوب تر

13 دل ز عشق او توانا می شود %~% خاک همدوش ثریا می شود

14 خاک نجد از فیض او چالاک شد %~% آمد اندر وجد و بر افلاک شد

15 در دل مسلم مقام مصطفی است %~% آبروی ما ز نام مصطفی است

16 طور موجی از غبار خانه اش %~% کعبه را بیت الحرم کاشانه اش

17 کمتر از آنی ز اوقاتش ابد %~% کاسب افزایش از ذاتش ابد

18 بوریا ممنون خواب راحتش %~% تاج کسری زیر پای امتش

19 در شبستان حرا خلوت گزید %~% قوم و آئین و حکومت آفرید

20 ماند شبها چشم او محروم نوم %~% تا به تخت خسروی خوابیده قوم

21 وقت هیجا تیغ او آهن ms08 گداز %~% دیده ی او اشکبار اندر نماز

22 در دعای نصرت آمین تیغ او %~% قاطع نسل سلاطین تیغ او

23 در جهان آئین نو آغاز کرد %~% مسند اقوام پیشین در نورد

24 از کلید دین در دنیا گشاد %~% همچو او بطن ام گیتی نزاد

25 در نگاه او یکی بالا و پست %~% با غلام خویش بر یک خوان نشست

26 در مصافی پیش آن گردون سریر %~% دختر سردار طی آمد اسیر

27 پای در زنجیر و هم بی پرده بود %~% گردن از شرم و حیا خم کرده بود

28 دخترک را چون نبی بی پرده دید %~% چادر خود پیش روی او کشید

29 ما از آن خاتون طی عریان تریم %~% پیش اقوام جهان بی چادریم

30 روز محشر اعتبار ماست او %~% در جهان هم پرده دار ماست او

31 لطف و قهر او سراپا رحمتی %~% آن بیاران این باعدا رحمتی

32 آن که بر اعدا در رحمت گشاد %~% مکه را پیغام «لاتثریب» داد

33 ما که از قید وطن بیگانه ایم %~% چون نگه نور دو چشمیم و یکیم

34 از حجاز و چین و ایرانیم ما %~% شبنم یک صبح خندانیم ما

35 مست چشم ساقی بطحاستیم %~% در جهان مثل می و میناستیم

36 امتیازات نسب را پاک سوخت %~% آتش او این خس و خاشاک سوخت

37 چون گل صد برگ ما را بو یکیست %~% اوست جان این نظام و او یکیست

38 سر مکنون دل او ما بدیم %~% نعره بی باکانه زد افشا شدیم

39 شور عشقش در نی خاموش من %~% می تپد صد نغمه در آغوش من

40 من چه گویم از تولایش که چیست %~% خشک چوبی در فراق او گریست

41 هستی مسلم تجلی گاه او %~% طور ها بالد ز گرد راه او

42 پیکرم را آفرید آئینه اش %~% صبح من از آفتاب سینه اش

43 در تپید دمبدم آرام من %~% گرم تر از صبح محشر شام من ms09

44 ابر آذار است و من بستان او %~% تاک من نمناک از باران او

45 چشم در کشت محبت کاشتم %~% از تماشا حاصلی برداشتم

46 خاک یثرب از دو عالم خوشتر است %~% ای خنک شهری که آنجا دلبر است

47 کشته ی انداز ملا جامیم %~% نظم و نثر او علاج خامیم

48 شعر لبریز معانی گفته است %~% در ثنای خواجه گوهر سفته است

49 «نسخه کونین را دیباچه اوست %~% جمله عالم بندگان و خواجه اوست»

50 کیفیت ها خیزد از صبهای عشق %~% هست هم تقلید از اسمای عشق

51 کامل بسطام در تقلید فرد %~% اجتناب از خوردن خربوزه کرد

52 عاشقی محکم شو از تقلید یار %~% تا کمند تو شود یزدان شکار

53 اندکی اندر حرای دل نشین %~% ترک خود کن سوی حق هجرت گزین

54 محکم از حق شو سوی خود گام زن %~% لات و عزای هوس را سر شکن

55 لشکری پیدا کن از سلطان عشق %~% جلوه گر شو بر سر فاران عشق

56 تا خدای کعبه بنوازد ترا %~% شرح «انی جاعل» سازد ترا

1 ای فراهم کرده از شیران خراج %~% گشته ئی روبه مزاج از احتیاج

2 خستگی های تو از ناداری است %~% اصل درد تو همین بیماری است

3 می رباید رفعت از فکر بلند %~% می کشد شمع خیال ارجمند

4 از خم هستی می گلفام گیر %~% نقد خود از کیسه ی ایام گیر

5 خود فرود آ از شتر مثل عمر %~% الحذر از منت غیر الحذر

6 تابکی دریوزه منصب کنی %~% صورت طفلان ز نی مرکب کنی

7 فطرتی کو بر فلک بندد نظر %~% پست می گردد ز احسان دگر

8 از سؤال افلاس گردد خوار تر %~% از گدائی گدیه گر نادار تر

9 از سؤال آشفته اجزای خودی %~% بی تجلی نخل سینای خودی

10 مشت خاک خویش را از هم مپاش %~% مثل مه رزق خود از پهلو تراش

11 گرچه باشی تنگ روز و ms10 تنگ بخت %~% در ره سیل بلا افکنده رخت

12 رزق خویش از نعمت دیگر مجو %~% موج آب از چشمه ی خاور مجو

13 تا نباشی پیش پیغمبر خجل %~% روز فردائی که باشد جان گسل

14 ماه را روزی رسد از خوان مهر %~% داغ بر دل دارد از احسان مهر

15 همت از حق خواه و با گردون ستیز %~% آبروی ملت بیضا مریز

16 آنکه خاشاک بتان از کعبه رفت %~% مرد کاسب را «حبیب الله» گفت

17 وای بر منت پذیر خوان غیر %~% گردنش خم گشته ی احسان غیر

18 خویش را از برق لطف غیر سوخت %~% با پشیزی مایه ی غیرت فروخت

19 ای خنک آن تشنه کاندر آفتاب %~% می نخواهد از خضر یک جام آب

20 تر جبین از خجلت سائل نشد %~% شکل آدم ماند و مشت گل نشد

21 زیر گردون آن جوان ارجمند %~% می رود مثل صنوبر سر بلند

22 در تهی دستی شود خود دار تر %~% بخت او خوابیده او بیدار تر

23 قلزم زنبیل سیل آتش است %~% گر ز دست خود رسد شبنم خوشست

24 چون حباب از غیرت مردانه باش %~% هم به بحر اندر نگون پیمانه باش

1 از محبت چون خودی محکم شود %~% قوتش فرمانده عالم شود

2 پیر گردون کز کواکب نقش بست %~% غنچه ها از شاخسار او شکست

3 پنجه ی او پنجه ی حق می شود %~% ماه از انگشت او شق می شود

4 در خصومات جهان گردد حکم %~% تابع فرمان او دارا و جم

5 با تو می گویم حدیث بوعلی %~% در سواد هند نام او جلی

6 آن نوا پیرای گلزار کهن %~% گفت با ما از گل رعنا سخن

7 خطه ی این جنت آتش نژاد %~% از هوای دامنش مینو سواد

8 کوچک ابدالش سوی بازار رفت %~% از شراب بوعلی سرشار رفت

9 عامل آن شهر می آمد سوار %~% همرکاب او غلام و چوبدار

10 پیشرو زد بانگ ms11 ای ناهوشمند %~% بر جلو داران عامل ره مبند

11 رفت آن درویش سر افکنده پیش %~% غوطه زن اندر یم افکار خویش

12 چوبدار از جام استکبار مست %~% بر سر درویش چوب خود شکست

13 از ره عامل فقیر آزرده رفت %~% دلگران و ناخوش و افسرده رفت

14 در حضور بوعلی فریاد کرد %~% اشک از زندان چشم آزاد کرد

15 صورت برقی که بر کهسار ریخت %~% شیخ سیل آتش از گفتار ریخت

16 از رگ جان آتش دیگر گشود %~% با دبیر خویش ارشادی نمود

17 خامه را بر گیر و فرمانی نویس %~% از فقیری سوی سلطانی نویس

18 بنده ام را عاملت بر سر زده است %~% بر متاع جان خود اخگر زده است

19 باز گیر این عامل بد گوهری %~% ورنه بخشم ملک تو با دیگری

20 نامه ی آن بنده ی حق دستگاه %~% لرزه ها انداخت در اندام شاه

21 پیکرش سرمایه ی آلام گشت %~% زرد مثل آفتاب شام گشت

22 بهر عامل حلقه ی زنجیر جست %~% از قلندر عفو این تقصیر جست

23 خسرو شیرین زبان رنگین بیان %~% نغمه هایش از ضمیر «کن فکان»

24 فطرتش روشن مثال ماهتاب %~% گشت از بهر سفارت انتخاب

25 چنگ را پیش قلندر چون نواخت %~% از نوائی شیشه ی جانش گداخت

26 شوکتی کو پخته چون کهسار بود %~% قیمت یک نغمه ی گفتار بود

27 نیشتر بر قلب درویشان مزن %~% خویش را در آتش سوزان مزن

1 آن شنیدستی که در عهد قدیم %~% گوسفندان در علف زاری مقیم

2 از وفور کاه نسل افزا بدند %~% فارغ از اندیشه ی اعدا بدند

3 آخر از ناسازی تقدیر میش %~% گشت از تیر بلائی سینه ریش

4 شیر ها از بیشه سر بیرون زدند %~% بر علف زار بزان شبخون زدند

5 جذب و استیلا شعار قوت است %~% فتح راز آشکار قوت است

6 شیر نر کوس شهنشاهی نواخت %~% میش را از حریت محروم ساخت

7 بسکه ms12 از شیران نیاید جز شکار %~% سرخ شد از خون میش آن مرغزار

8 گوسفندی زیرکی فهمیده ئی %~% کهنه سالی گرگ باران دیده ئی

9 تنگدل از روزگار قوم خویش %~% از ستمهای هژبران سینه ریش

10 شکوه ها از گردش تقدیر کرد %~% کار خود را محکم از تدبیر کرد

11 بهر حفظ خویش مرد ناتوان %~% حیله ها جوید ز عقل کار دان

12 در غلامی از پی دفع ضرر %~% قوت تدبیر گردد تیز تر

13 پخته چون گردد جنون انتقام %~% فتنه اندیشی کند عقل غلام

14 گفت با خود عقده ی ما مشکل است %~% قلزم غمهای ما بی ساحل است

15 میش نتواند بزور از شیر رست %~% سیم ساعد ما و او پولاد دست

16 نیست ممکن کز کمال وعظ و پند %~% خوی گرگی آفریند گوسفند

17 شیر نر را میش کردن ممکن است %~% غافلش از خویش کردن ممکن است

18 صاحب آوازه ی الهام گشت %~% واعظ شیران خون آشام گشت

19 نعره زد ای قوم کذاب اشر %~% بی خبر از یوم نحس مستمر

20 مایه دار از قوت روحانیم %~% بهر شیران مرسل یزدانیم

21 دیده ی بی نور را نور آمدم %~% صاحب دستور و مأمور آمدم

22 توبه از اعمال نا محمود کن %~% ای زیان اندیش فکر سود کن

23 هر که باشد تند و زور آور شقی است %~% زندگی مستحکم از نفی خودی است

24 روح نیکان از علف یابد غذا %~% تارک اللحم است مقبول خدا

25 تیزی دندان ترا رسوا کند %~% دیده ی ادراک را اعمی کند

26 جنت از بهر ضعیفان است و بس %~% قوت از اسباب خسران است و بس

27 جستجوی عظمت و سطوت شر است %~% تنگدستی از امارت خوشتر است

28 برق سوزان در کمین دانه نیست %~% دانه گر خرمن شود فرزانه نیست

29 ذره شو صحرا مشو گر عاقلی %~% تا ز نور آفتابی بر خوری

30 ای که می نازی بذبح گوسفند %~% ذبح ms13 کن خود را که باشی ارجمند

31 زندگی را می کند نا پایدار %~% جبر و قهر و انتقام و اقتدار

32 سبزه پامال است و روید بار بار %~% خواب مرگ از دیده شوید بار بار

33 غافل از خود شو اگر فرزانه ئی %~% گر ز خود غافل نه ئی دیوانه ئی

34 چشم بند و گوش بند و لب به بند %~% تا رسد فکر تو بر چرخ بلند

35 این علفزار جهان هیچ است هیچ %~% تو برین موهوم ای نادان مپیچ

36 خیل شیر از سخت کوشی خسته بود %~% دل بذوق تن پرستی بسته بود

37 آمدش این پند خواب آور پسند %~% خورد از خامی فسون گوسفند

38 آنکه کردی گوسفندان را شکار %~% کرد دین گوسفندی اختیار

39 با پلنگان سازگار آمد علف %~% گشت آخر گوهر شیری خزف

40 از علف آن تیزی دندان نماند %~% هیبت چشم شرار افشان نماند

41 دل بتدریج از میان سینه رفت %~% جوهر آئینه از آئینه رفت

42 آن جنون کوشش کامل نماند %~% آن تقاضای عمل در دل نماند

43 اقتدار و عزم و استقلال رفت %~% اعتبار و عزت و اقبال رفت

44 پنجه های آهنین بی زور شد %~% مرده شد دلها و تنها گور شد

45 زور تن کاهید و خوف جان فزود %~% خوف جان سرمایه همت ربود

46 صد مرض پیدا شد از بی همتی %~% کوته دستی بیدلی دون فطرتی

47 شیر بیدار از فسون میش خفت %~% انحطاط خویش را تهذیب گفت

1 راهب دیرینه افلاطون حکیم %~% از گروه گوسفندان قدیم

2 رخش او در ظلمت معقول گم %~% در کهستان وجود افکنده سم

3 آنچنان افسون نامحسوس خورد %~% اعتبار از دست و چشم و گوش برد

4 گفت سر زندگی در مردن است %~% شمع را صد جلوه از افسردن است

5 بر تخیلهای ما فرمان رواست %~% جام او خواب آور و گیتی رباست

6 گوسفندی در لباس آدم است %~% حکم او بر جان ms14 صوفی محکم است

7 عقل خود را بر سر گردون رساند %~% عالم اسباب را افسانه خواند

8 کار او تحلیل اجزای حیات %~% قطع شاخ سرو رعنای حیات

9 فکر افلاطون زیان را سود گفت %~% حکمت او بود را نابود گفت

10 فطرتش خوابید و خوابی آفرید %~% چشم هوش او سرابی آفرید

11 بسکه از ذوق عمل محروم بود %~% جان او وارفته ی معدوم بود

12 منکر هنگامه ی موجود گشت %~% خالق اعیان نامشهود گشت

13 زنده جان را عالم امکان خوش است %~% مرده دل را عالم اعیان خوش است

14 آهوش بی بهره از لطف خرام %~% لذت رفتار بر کبکش حرام

15 شبنمش از طاقت رم بی نصیب %~% طایرش را سینه از دم بی نصیب

16 ذوق روئیدن ندارد دانه اش %~% از طپیدن بی خبر پروانه اش

17 راهب ما چاره غیر از رم نداشت %~% طاقت غوغای این عالم نداشت

18 دل بسوز شعله ی افسرده بست %~% نقش آن دنیای افیون خورده بست

19 از نشیمن سوی گردون پر گشود %~% باز سوی آشیان نامد فرود

20 در خم گردون خیال او گم است %~% من ندانم درد یا خشت خم است

21 قومها از سکر او مسموم گشت %~% خفت و از ذوق عمل محروم گشت

1 گرم خون انسان ز داغ آرزو %~% آتش این خاک از چراغ آرزو

2 از تمنا می بجام آمد حیات %~% گرم خیز و تیزگام آمد حیات

3 زندگی مضمون تسخیر است و بس %~% آرزو افسون تسخیر است و بس

4 زندگی صید افکن و دام آرزو %~% حسن را از عشق پیغام آرزو

5 از چه رو خیزد تمنا دمبدم %~% این نوای زندگی را زیر و بم

6 هر چه باشد خوب و زیبا و جمیل %~% در بیابان طلب ما را دلیل

7 نقش او محکم نشیند در دلت %~% آرزو ها آفریند در دلت

8 حسن خلاق بهار آرزوست %~% جلوه اش پروردگار آرزوست

9 سینه ی شاعر ms15 تجلی زار حسن %~% خیزد از سینای او انوار حسن

10 از نگاهش خوب گردد خوب تر %~% فطرت از افسون او محبوب تر

11 از دمش بلبل نوا آموخت است %~% غازه اش رخسار گل افروخت است

12 سوز او اندر دل پروانه ها %~% عشق را رنگین ازو افسانه ها

13 بحر و بر پوشیده در آب و گلشن %~% صد جهان تازه مضمر در دلش

14 در دماغش نادمیده لاله ها %~% ناشنیده نغمه ها هم ناله ها

15 فکر او با ماه و انجم همنشین %~% زشت را نا آشنا خوب آفرین

16 خضر و در ظلمات او آب حیات %~% زنده تر از آب چشمش کائنات

17 ما گران سیریم و خام و ساده ایم %~% در ره منزل ز پا افتاده ایم

18 عندلیب او نوا پرداخت است %~% حیله ئی از بهر ما انداخت است

19 تا کشد ما را بفردوس حیات %~% حلقه ی کامل شود قوس حیات

20 کاروانها از درایش گام زن %~% در پی آواز نایش گام زن

21 چون نسیمش در ریاض ما وزد %~% نرمک اندر لاله و گل می خزد

22 از فریب او خود افزا زندگی %~% خود حساب و نا شکیبا زندگی

23 اهل عالم را صلا بر خوان کند %~% آتش خود را چو باد ارزان کند

24 وای قومی کز اجل گیرد برات %~% شاعرش وا بوسد از ذوق حیات

25 خوش نماید زشت را آئینه اش %~% در جگر صد نشتر از نوشینه اش

26 بوسه ی او تازگی از گل برد %~% ذوق پرواز از دل بلبل برد

27 سست اعصاب تو از افیون او %~% زندگانی قیمت مضمون او

28 می رباید ذوق رعنائی ز سرو %~% جره شاهین از دم سردش تذرو

29 ماهی و از سینه تا سر آدم است %~% چون بنات آشیان اندر یم است

30 از نوا بر ناخدا افسون زند %~% کشتیش در قعر دریا افکند

31 نغمه هایش از دلت دزدد ثبات %~% مرگ را ms16 از سحر او دانی حیات

32 دایه ی هستی ز جان تو برد %~% لعل عنابی ز کان تو برد

33 چون زیان پیرایه بندد سود را %~% می کند مذموم هر محمود را

34 در یم اندیشه اندازد ترا %~% از عمل بیگانه می سازد ترا

35 خسته و ما از کلامش خسته تر %~% انجمن از دور جامش خسته تر

36 جوی برقی نیست در نیسان او %~% یک سراب رنگ و بو بستان او

37 حسن او را با صداقت کار نیست %~% در یمش جز گوهر تف دار نیست

38 خواب را خوشتر ز بیداری شمرد %~% آتش ما از نفسهایش فسرد

39 قلب مسموم از سرود بلبلش %~% خفته ماری زیر انبار گلشن

40 از خم و مینا و جامش الحذر %~% از می آئینه فامش الحذر

41 ای ز پا افتاده ی صهبای او %~% صبح تو از مشرق مینای او

42 ای دلت از نغمه هایش سرد جوش %~% زهر قاتل خورده ئی از راه گوش

43 ای دلیل انحطاط انداز تو %~% از نوا افتاد تار ساز تو

44 آن چنان زار از تن آسانی شدی %~% در جهان ننگ مسلمانی شدی

45 از رگ گل می توان بستن ترا %~% از نسیمی می توان خستن ترا

46 عشق رسوا گشته از فریاد تو %~% زشت رو تمثالش از بهزاد تو

47 زرد از آزار تو رخسار او %~% سردی تو برده سوز از نار او

48 خسته جان از خسته جانیهای تو %~% ناتوان از ناتوانیهای تو

49 گریه ی طفلانه در پیمانه اش %~% کلفت آهی متاع خانه اش

50 سر خوش از دریوزه ی میخانه ها %~% جلوه دزد روزن کاشانه ها

51 نا خوشی افسرده ئی آزرده ئی %~% از لگد کوب نگهبان مرده ئی

52 از غمان مانند نی کاهیده ئی %~% وز فلک صد شکوه بر لب چیده ئی

53 لابه و کین جوهر آئینه اش %~% ناتوانی همدم دیرینه اش

54 پست بخت و زیر دست و ms17 دون نهاد %~% ناسزا و ناامید و نامراد

55 شیونش از جان تو سرمایه برد %~% لطف خواب از دیده ی همسایه برد

56 وای بر عشقی که نار او فسرد %~% در حرم زائید و در بتخانه مرد

57 ای میان کیسه ات نقد سخن %~% بر عیار زندگی او را بزن

58 فکر روشن بین عمل را رهبر است %~% چون درخش برق پیش از تندر است

59 فکر صالح در ادب می بایدت %~% رجعتی سوی عرب می بایدت

60 دل به سلمای عرب باید سپرد %~% تا دمد صبح حجاز از شام کرد

61 از چمن زار عجم گل چیده ئی %~% نو بهار هند و ایران دیده ئی

62 اندکی از گرمی صحرا بخور %~% باده ی دیرینه از خرما بخور

63 سر یکی اندر بر گرمش بده %~% تن دمی با صرصر گرمش بده

64 مدتی غلطیده ئی اندر حریر %~% خو به کرپاس درشتی هم بگیر

65 قرنها بر لاله پا کوبیده ئی %~% عارض از شبنم چو گل شوئیده ئی

66 خویش ر بر ریگ سوزان هم بزن %~% غوطه اندر چشمه ی زمزم بزن

67 مثل بلبل ذوق شیون تا کجا %~% در چمن زاران نشیمن تا کجا

68 ای هما از یمن دامت ارجمند %~% آشیانی ساز بر کوه بلند

69 آشیانی برق و تندر در بری %~% از کنام جره بازان برتری

70 تا شوی در خورد پیکار حیات %~% جسم و جانت سوزد از نار حیات

1 خدمت و محنت شعار اشتر است %~% صبر و استقلال کار اشتر است

2 گام او در راه کم غوغا ستی %~% کاروان را زورق صحرا ستی

3 نقش پایش قسمت هر بیشه ئی %~% کم خور و کم خواب و محنت پیشه ئی

4 مست زیر بار محمل می رود %~% پای کوبان سوی منزل می رود

5 سر خوش از کیفیت رفتار خویش %~% در سفر صابر تر از اسوار خویش

6 تو هم از بار فرائض سر متاب %~% بر خوری ms18 از «عنده حسن المآب»

7 در اطاعت کوش ای غفلت شعار %~% می شود از جبر پیدا اختیار

8 ناکس از فرمان پذیری کس شود %~% آتش ار باشد ز طغیان خس شود

9 هر که تسخیر مه و پروین کند %~% خویش را زنجیری آئین کند

10 باد را زندان گل خوشبو کند %~% قید بو را نافه ی آهو کند

11 می زند اختر سوی منزل قدم %~% پیش آئینی سر تسلیم خم

12 سبزه بر دین نمو روئیده است %~% پایمال از ترک آن گردیده است

13 لاله پیهم سوختن قانون او %~% بر جهد اندر رگ او خون او

14 قطره ها دریاست از آئین وصل %~% ذره ها صحراست از آئین وصل

15 باطن هر شی ز آئینی قوی %~% تو چرا غافل ازین سامان روی

16 باز ای آزاد دستور قدیم %~% زینت پا کن همان زنجیر سیم

17 شکوه سنج سختی آئین مشو %~% از حدود مصطفی بیرون مرو

18 «مرحله دوم ضبط نفس» %~% نفس تو مثل شتر خود پرور است

19 خود پرست و خود سوار و خود سر است %~% مرد شو آور زمام او بکف

20 تا شوی گوهر اگر باشی خزف %~% هر که بر خود نیست فرمانش روان

21 می شود فرمان پذیر از دیگران %~% طرح تعمیر تو از گل ریختند

22 با محبت خوف را آمیختند %~% خوف دنیا خوف عقبی خوف جان

23 خوف آلام زمین و آسمان %~% حب مال و دولت و حب وطن

24 حب خویش و اقربا و حب زن %~% امتزاج ما و طین تن پرور است

25 کشته ی فحشا هلاک منکر است %~% تا عصائی لا اله داری بدست

26 هر طلسم خوف را خواهی شکست %~% هر که حق باشد چو جان اندر تنش

27 خم نگردد پیش باطل گردنش %~% خوف را در سنیه او راه نیست

28 خاطرش مرعوب غیر الله نیست %~% هر که در اقلیم لا آباد شد

29 فارغ از بند زن و ms19 اولاد شد %~% می کند از ماسوی قطع نظر

30 می نهد ساطور بر حلق پسر %~% با یکی مثل هجوم لشکر است

31 جان بچشم او ز باد ارزان تر است %~% لا اله باشد صدف گوهر نماز

32 قلب مسلم را حج اصغر نماز %~% در کف مسلم مثال خنجر است

33 قاتل فحشا و بغی و منکر است %~% روزه بر جوع و عطش شبخون زند

34 خیبر تن پروری را بشکند %~% مؤمنان را فطرت افروز است حج

35 هجرت آموز و وطن سوزست حج %~% طاعتی سرمایه ی جمعیتی

36 ربط اوراق کتاب ملتی %~% حب دولت را فنا سازد زکوة

37 هم مساوات آشنا سازد زکوة %~% دل ز «حتی تنفقوا» محکم کند

38 زر فزاید الفت زر کم کند %~% این همه اسباب استحکام تست

39 پخته ی محکم اگر اسلام تست %~% اهل قوت شو ز ورد یا قوی»

40 تا سوار اشتر خاکی شوی %~% «مرحله سوم نیابت الهی»

41 گر شتر بانی جهانبانی کنی %~% زیب سر تاج سلیمانی کنی

42 تا جهان باشد جهان آرا شوی %~% تاجدار ملک «لایبلی» شوی

43 نایب حق در جهان بودن خوش است %~% بر عناصر حکمران بودن خوش است

44 نایب حق همچو جان عالم است %~% هستی او ظل اسم اعظم است

45 از رموز جزو و کل آگه بود %~% در جهان قائم بامرالله بود

46 خیمه چون در وسعت عالم زند %~% این بساط کهنه را برهم زند

47 فطرتش معمور و می خواهد نمود %~% عالمی دیگر بیارد در وجود

48 صد جهان مثل جهان جزو وکل %~% روید از کشت خیال او چو گل

49 پخته سازد فطرت هر خام را %~% از حرم بیرون کند اصنام را

50 نغمه زا تار دل از مضراب او %~% بهر حق بیداری او خواب او

51 شیب را آموزد آهنگ شباب %~% می دهد هر چیز را رنگ شباب

52 نوع انسان را بشیر و هم نذیر %~% هم سپاهی هم سپهگر هم ms20 امیر

53 مدعای «علم الاسما» ستی %~% سر «سبحان الذی اسرا» ستی

54 از عصا دست سفیدش محکم است %~% قدرت کامل بعلمش توأم است

55 چون عنا گیرد بدست آن شهسوار %~% تیز تر گردد سمند روزگار

56 خشک سازد هیبت او نیل را %~% می برد از مصر اسرائیل را

57 از قم او خیزد اندر گور تن %~% مرده جانها چون صنوبر در چمن

58 ذات او توجیه ذات عالم است %~% از جلال او نجات عالم است

59 ذره خورشید آشنا از سایه اش %~% قیمت هستی گران از مایه اش

60 زندگی بخشد ز اعجاز عمل %~% می کند تجدید انداز عمل

61 جلوه ها خیزد ز نقش پای او %~% صد کلیم آواره ی سینای او

62 زندگی را می کند تفسیر نو %~% می دهد این خواب را تعبیر نو

63 هستئی مکنون او راز حیات %~% نغمه ی نشینده ی ساز حیات

64 طبع مضمون بند فطرت خون شود %~% تا دو بیت ذات او موزون شود

65 مشت خاک ما سر گردون رسید %~% زین غبار آن شهسوار آید پدید

66 خفته در خاکستر امروز ما %~% شعله ی فردای عالم سوز ما

67 غنچه ی ما گلستان در دامن است %~% چشم ما از صبح فردا روشن است

68 ای سوار اشهب دوران بیا %~% ای فروغ دیده ی امکان بیا

69 رونق هنگامه ی ایجاد شو %~% در سواد دیده ها آباد شو

70 شورش اقوام را خاموش کن %~% نغمه ی خود را بهشت گوش کن

71 خیز و قانون اخوت ساز ده %~% جام صهبای محبت باز ده

72 باز در عالم بیار ایام صلح %~% جنگجویان را بده پیغام صلح

73 نوع انسان مزرع و تو حاصلی %~% کاروان زندگی را منزلی

74 ریخت از جور خزان برگ شجر %~% چون بهاران بر ریاض ما گذر

75 سجده های طفلک و برنا و پیر %~% از جبین شرمسار ما بگیر

76 از وجود تو سرافرازیم ما %~% پس بسوز این ms21 جهان سازیم ما

1 مسلم اول شه مردان علی %~% عشق را سرمایه ی ایمان علی

2 از ولای دودمانش زنده ام %~% در جهان مثل گهر تابنده ام

3 نرگسم وارفته ی نظاره ام %~% در خیابانش چو بو آواره ام

4 زمزم ار جوشد ز خاک من ازوست %~% می اگر ریزد ز تاک من ازوست

5 خاکم و از مهر او آئینه ام %~% می توان دیدن نوا در سینه ام

6 از رخ او فال پیغمبر گرفت %~% ملت حق از شکوهش فر گرفت

7 قوت دین مبین فرموده اش %~% کائنات آئین پذیر از دوده اش

8 مرسل حق کرد نامش بوتراب %~% حق «یدالله» خواند در ام الکتاب

9 هر که دانای رموز زندگیست %~% سر اسمای علی داند که چیست

10 خاک تاریکی که نام او تن است %~% عقل از بیداد او در شیون است

11 فکر گردون رس زمین پیما ازو %~% چشم کور و گوش ناشنوا ازو

12 از هوس تیغ دو رو دارد بدست %~% رهروان را دل برین رهزن شکست

13 شیر حق این خاک را تسخیر کرد %~% این گل تاریک را اکسیر کرد

14 مرتضی کز تیغ او حق روشن است %~% بوتراب از فتح اقلیم تن است

15 مرد کشور گیر از کراری است %~% گوهرش را آبرو خودداری است

16 هر که در آفاق گردد بوتراب %~% باز گرداند ز مغرب آفتاب

17 هر که زین بر مرکب تن تنگ بست %~% چون نگین بر خاتم دولت نشست

18 زیر پاش اینجا شکوه خیبر است %~% دست او آنجا قسیم کوثر است

19 از خود آگاهی یداللهی کند %~% از یداللهی شهنشاهی کند

20 ذات او دروازه ی شهر علوم %~% زیر فرمانش حجاز و چین و روم

21 حکمران باید شدن بر خاک خویش %~% تا می روشن خوری از تاک خویش

22 خاک گشتن مذهب پروانگیست %~% خاک را اب شو که این مردانگیست

23 سنگ شو ای همچو گل نازک بدن %~% تا شوی ms22 بنیاد دیوار چمن

24 از گل خود آدمی تعمیر کن %~% آدمی را عالمی تعمیر کن

25 گر بنا سازی نه دیوار و دری %~% خشت از خاک تو بندد دیگری

26 ای ز جور چرخ ناهنجار تنگ %~% جام تو فریادی بیداد سنگ

27 ناله و فریاد و ماتم تا کجا %~% سینه کوبیهای پیهم تا کجا

28 در عمل پوشیده مضمون حیات %~% لذت تخلیق قانون حیات

29 خیز و خلاق جهان تازه شو %~% شعله در بر کن خلیل آوازه شو

30 با جهان نامساعد ساختن %~% هست در میدان سپر انداختن

31 مرد خودداری که باشد پخته کار %~% با مزاج او بسازد روزگار

32 گر نسازد با مزاج او جهان %~% می شود جنگ آزما با آسمان

33 بر کند بنیاد موجودات را %~% می دهد ترکیب نو ذرات را

34 گردش ایام را برهم زند %~% چرخ نیلی فام را برهم زند

35 می کند از قوت خود آشکار %~% روزگار نو که باشد سازگار

36 در جهان نتوان اگر مردانه زیست %~% همچو مردان جانسپردن زندگیست

37 آزماید صاحب قلب سلیم %~% زور خود را از مهمات عظیم

38 عشق با دشوار ورزیدن خوشست %~% چون خلیل از شعله گلچیدن خوشست

39 ممکنات قوت مردان کار %~% گردد از مشکل پسندی آشکار

40 حربه ی دون همتان کین است و بس %~% زندگی را این یک آئین است و بس

41 زندگانی قوت پیداستی %~% اصل او از ذوق استیلاستی

42 عفو بیجا سردی خون حیات %~% سکته ئی در بیت موزون حیات

43 هر که در قعر مذلت مانده است %~% ناتوانی را قناعت خوانده است

44 ناتوانی زندگی را رهزن است %~% بطنش از خوف و دروغ آبستن است

45 از مکارم اندرون او تهی است %~% شیرش از بهر ذمائم فربهی است

46 هوشیار ای صاحب عقل سلیم %~% در کمینها می نشیند این غنیم

47 گر خردمندی فریب او مخود %~% مثل حر با هر زمان رنگش دگر

48 شکل او اهل نظر ms23 نشناختند %~% پرده ها بر روی او انداختند

49 گاه او را رحم و نرمی پرده دار %~% گاه می پوشد ردای انکسار

50 گاه او مستور در مجبوری است %~% گاه پنهان در ته معذوری است

51 چهره در شکل تن آسانی نمود %~% دل ز دست صاحب قوت ربود

52 با توانائی صداقت توأم است %~% گر خود آگاهی همین جام جم است

53 زندگی کشت است و حاصل قوتست %~% شرح رمز حق و باطل قوتست

54 مدعی گر مایه دار از قوت است %~% دعوی او بی نیاز از حجت است

55 باطل از قوت پذیرد شان حق %~% خویش را حق داند از بطلان حق

56 از کن او زهر کوثر می شود %~% خیر را گوید شری شر می شود

57 ای ز آداب امانت بیخبر %~% از دو عالم خویش را بهتر شمر

58 از رموز زندگی آگاه شو %~% ظالم و جاهل ز غیر الله شو

59 چشم و گوش و لب گشا ای هوشمند %~% گر نبینی راه حق بر من بخند

1 سید هجویر مخدوم امم %~% مرقد او پیر سنجر را حرم

2 بند های کوهسار آسان گسیخت %~% در زمین هند تخم سجده ریخت

3 عهد فاروق از جمالش تازه شد %~% حق ز حرف او بلند آوازه شد

4 پاسبان عزت ام الکتاب %~% از نگاهش خانه ی باطل خراب

5 خاک پنجاب از دم او زنده گشت %~% صبح ما از مهر او تابنده گشت

6 عاشق و هم قاصد طیار عشق %~% از جبینش آشکار اسرار عشق

7 داستانی از کمالش سر کنم %~% گلشنی در غنچه ئی مضمر کنم

8 نوجوانی قامتش بالا چو سرو %~% وارد لاهور شد از شهر مرو

9 رفت پیش سید والا جناب %~% تا رباید ظلمتش را آفتاب

10 گفت «محصور صف اعداستم %~% درمیان سنگها میناستم

11 با من آموز ای شه گردون مکان %~% زندگی کردن میان دشمنان»

12 پیر دانائی که در ذاتش جمال %~% بسته پیمان محبت با ms24 جلال

13 گفت «ای نامحرم از راز حیات %~% غافل از انجام و آغاز حیات

14 فارغ از اندیشه ی اغیار شو %~% قوت خوابیده ئی بیدار شو

15 سنگ چون بر خود گمان شیشه کرد %~% شیشه گردید و شکستن پیشه کرد

16 ناتوان خود را اگر رهرو شمرد %~% نقد جان خویش با رهزن سپرد

17 تا کجا خود را شماری ما و طین %~% از گل خود شعله ی طور آفرین

18 با عزیزان سرگران بودن چرا %~% شکوه سنج دشمنان بودن چرا

19 راست می گویم عدو هم یار تست %~% هستی او رونق بازار تست

20 هر که دانای مقامات خودی است %~% فضل حق داند اگر دشمن قوی است

21 کشت انسان را عدو باشد سحاب %~% ممکناتش را برانگیزد ز خواب

22 سنگ ره آبست اگر همت قویست %~% سیل را پست و بلند جاده چیست

23 سنگ ره گردد فسان تیغ عزم %~% قطع منزل امتحان تیغ عزم

24 مثل حیوان خوردن آسودن چسود %~% گر بخود محکم نه ئی بودن چسود

25 خویش را چون از خودی محکم کنی %~% تو اگر خواهی جهان برهم کنی

26 گر فنا خواهی ز خود آزاد شو %~% گر بقا خواهی بخود آباد شو

27 چیست مردن از خودی غافل شدن %~% تو چه پنداری فراق جان و تن

28 در خودی کن صورت یوسف مقام %~% از اسیری تا شهنشاهی خرام

29 از خودی اندیش و مرد کار شو %~% مرد حق شو حامل اسرار شو

30 شرح راز از داستانها می کنم %~% غنچه از زور نفس وا می کنم

31 «خوشتر آن باشد که سر دلبران %~% گفته آید در حدیث دیگران»

1 طایری از تشنگی بیتاب بود %~% در تن او دم مثال موج دود

2 ریزه ی الماس در گلزار دید %~% تشنگی نظاره ی آب آفرید

3 از فریب ریزه ی خورشید تاب %~% مرغ نادان سنگ را پنداشت آب

4 مایه اندوز نم از گوهر نشد %~% زد برو منقار ms25 و کامش تر نشد

5 گفت الماس ای گرفتار هوس %~% تیز بر من کرده منقار هوس

6 قطره ی آبی نیم ساقی نیم %~% من برای دیگران باقی نیم

7 قصد آزارم کنی دیوانه ئی %~% از حیات خود نما بیگانه ئی

8 آب من منقار مرغان بشکند %~% آدمی را گوهر جان بشکند

9 طایر از الماس کام دل نیافت %~% روی خویش از ریزه ی تابنده تافت

10 حسرت اندر سینه اش آباد گشت %~% در گلوی او نوا فریاد گشت

11 قطره ی شبنم سر شاخ گلی %~% تافت مثل اشک چشم بلبلی

12 تاب او محو سپاس آفتاب %~% لرزه بر تن از هراس آفتاب

13 کوکب رم خوی گردون زاده ئی %~% یکدم از ذوق نمود استاده ئی

14 صد فریب از غنچه و گل خورده ئی %~% بهره ئی از زندگی نا برده ئی

15 مثل اشک عاشق دلداده ئی %~% زیب مژگانی چکید آماده ئی

16 مرغ مضطر زیر شاخ گل رسید %~% در دهانش قطره ی شبنم چکید

17 ای که می خواهی ز دشمن جان بری %~% از تو پرسم قطره ئی یا گوهری

18 چون ز سوز تشنگی طایر گداخت %~% از حیات دیگری سرمایه ساخت

19 قطره سخت اندام و گوهر خو نبود %~% ریزه ی الماس بود و او نبود

20 غافل از حفظ خودی یک دم مشو %~% ریزه ی الماس شو شبنم مشو

21 پخته فطرت صورت کهسار باش %~% حامل صد ابر دریا بار باش

22 خویش را دریاب از ایجاب خویش %~% سیم شو از بستن سیماب خویش

23 نغمه ئی پیدا کن از تار خودی %~% آشکارا ساز اسرار خودی

1 از حقیقت باز بگشایم دری %~% با تو می گویم حدیث دیگری

2 گفت با الماس در معدن زغال %~% ای امین جلوه های لازوال

3 همدمیم و هست و بود ما یکیست %~% در جهان اصل وجود ما یکیست

4 من بکان میرم ز درد ناکسی %~% تو سر تاج شهنشاهان رسی

5 ms26 قدر من از بد گلی کمتر ز خاک %~% از جمال تو دل آئینه چاک

6 روشن از تاریکی من مجمر است %~% پس کمال جوهرم خاکستر است

7 پشت پا هر کس مرا بر سر زند %~% بر متاع هستیم اخگر زند

8 بر سروسامان من باید گریست %~% برگ و ساز هستیم دانی که چیست

9 موجه ی دودی بهم پیوسته ئی %~% مایه دار یک شرار جسته ئی

10 مثل انجم روی تو هم خوی تو %~% جلوه ها خیزد ز هر پهلوی تو

11 گاه نور دیده ی قیصر شوی %~% گاه زیب دسته ی خنجر شوی

12 گفت الماس ای رفیق نکته بین %~% تیره خاک از پختگی گردد نگین

13 تا به پیرامون خود در جنگ شد %~% پخته از پیکار مثل سنگ شد

14 پیکرم از پختگی ذوالنور شد %~% سینه ام از جلوه ها معمور شد

15 خوار گشتی از وجود خام خویش %~% سوختی از نرمی اندام خویش

16 فارغ از خوف و غم و وسواس باش %~% پخته مثل سنگ شو الماس باش

17 می شود از وی دو عالم مستنیر %~% هر که باشد سخت کوش و سختگیر

18 مشت خاکی اصل سنگ اسود است %~% کو سر از جیب حرم بیرون زد است

19 رتبه اش از طور بالا تر شد است %~% بوسه گاه اسود و احمر شد است

20 در صلابت آبروی زندگی است %~% ناتوانی ناکسی ناپختگی است

1 در بنارس برهمندی محترم %~% سر فرو اندر یم بود و عدم

2 بهره ی وافر ز حکمت داشتی %~% با خدا جویان ارادت داشتی

3 ذهن او گیرا و ندرت کوش بود %~% با ثریا عقل او همدوش بود

4 آشیانش صورت عنقا بلند %~% مهر و مه بر شعله ی فکرش سپند

5 مدتی مینای او در خون نشست %~% ساقی حکمت بجامش می نبست

6 در ریاض علم و دانش دام چید %~% چشم دامش طایر معنی ندید

7 ناخن فکرش بخون آلوده ماند %~% عقده ms27 ی بود و عدم نگشوده ماند

8 آه بر لب شاهد حرمان او %~% چهره غماز دل حیران او

9 رفت روزی نزد شیخ کاملی %~% آنکه اندر سینه پروردی دلی

10 گوش بر گفتار آن فرزانه داد %~% بر لب خود مهر خاموشی نهاد

11 گفت شیخ ای طائف چرخ بلند %~% اندکی عهد وفا با خاک بند

12 تا شدی آواره ی صحرا و دشت %~% فکر بیباک تو از گردون گذشت

13 با زمین در ساز ای گردون نورد %~% در تلاش گوهر انجم مگرد

14 من نگویم از بتان بیزار شو %~% کافری شایسته ی زنار شو

15 ای امانت دار تهذیب کهن %~% پشت پا بر مسلک آبا مزن

16 گر ز جمعیت حیات ملت است %~% کفر هم سرمایه ی جمعیت است

17 تو که هم در کافری کامل نه ئی %~% در خور طوف حریم دل نه ئی

18 مانده ایم از جاده ی تسلیم دور %~% تو ز آزر من ز ابراهیم دور

19 قیس ما سودائی محمل نشد %~% در جنون عاشقی کامل نشد

20 مرد چون شمع خودی اندر وجود %~% از خیال آسمان پیما چه سود

21 آب زد در دامن کهسار چنگ %~% گفت روزی با هماله رود گنگ

22 ای ز صبح آفرینش یخ بدوش %~% پیکرت از رودها زنار پوش

23 حق ترا با آسمان همراز ساخت %~% پات محروم خرام ناز ساخت

24 طاقت رفتار از پایت ربود %~% این وقار و رفعت و تمکین چه سود

25 زندگانی از خرام پیهم است %~% برگ و ساز هستی موج از رم است

26 کوه چون این طعنه از دریا شنید %~% هم چو بحر آتش از کین بر دمید

27 گفت ای پهنای تو آئینه ام %~% چون تو صد دریا درون سینه ام

28 این خرام ناز سامان فناست %~% هر که از خود رفت شایان فناست

29 از مقام خود نداری آگهی %~% بر زیان خویش نازی ابلهی

30 ای ز بطن چرخ گردان زاده ms28 ئی %~% از تو بهتر ساحل افتاده ئی

31 هستی خود نذر قلزم ساختی %~% پیش رهزن نقد جان انداختی

32 همچو گل در گلستان خوددار شو %~% بهر نشر بو پی گلچین مرو

33 زندگی بر جای خود بالیدن است %~% از خیابان خودی گل چیدن است

34 قرنها بگذشت و من پا در گلم %~% تو گمان داری که دور از منزلم

35 هستیم بالید و تا گردون رسید %~% زیر دامانم ثریا آرمید

36 هستی تو بی نشان در قلزم است %~% ذروه ی من سجده گاه انجم است

37 چشم من بینای اسرار فلک %~% آشنا گوشم ز پرواز ملک

38 تا ز سوز سعی پیهم سوختم %~% لعل و الماس و گهر اندوختم

39 «در درونم سنگ و اندر سنگ نار %~% آب را بر نار من نبود گذار»

40 قطره ئی خود را بپای خود مریز %~% در تلاطم کوش و با قلزم ستیز

41 آب گوهر خواه و گوهر ریزه شو %~% بهر گوش شاهدی آویزه شو

42 یا خود افزا شو سبک رفتار شو %~% ابر برق انداز و دریا بار شو

43 از تو قلزم گدیه ی طوفان کند %~% شکوه ها از تنگی دامان کند

44 کمتر از موجی شمارد خویش را %~% پیش پای تو گذارد خویش را

1 قلب را از صبغة الله رنگ ده %~% عشق را ناموس و نام و ننگ ده

2 طبع مسلم از محبت قاهر است %~% مسلم ار عاشق نباشد کافر است

3 تابع حق دیدنش نا دیدنش %~% خوردنش نوشیدنش خوابیدنش

4 در رضایش مرضی حق گم شود %~% «این سخن کی باور مردم شود»

5 خیمه در میدان الا الله زدست %~% در جهان شاهد علی الناس آمدست

6 شاهد حالش نبی انس و جان %~% شاهدی صادق ترین شاهدان

7 قال را بگذار و باب حال زن %~% نور حق بر ظلمت اعمال زن

8 در قبای خسروی درویش زی %~% دیده بیدار و خدا اندیش زی

9 قرب حق از هر ms29 عمل مقصود دار %~% تا ز تو گردد جلالش آشکار

10 صلح شر گردد چو مقصود است غیر %~% گر خدا باشد غرض جنگ است خیر

11 گر نگردد حق ز تیغ ما بلند %~% جنگ باشد قوم را ناارجمند

12 حضرت شیخ میانمیر ولی %~% هر خفی از نور جان او جلی

13 بر طریق مصطفی محکم پئی %~% نغمه ی عشق و محبت را نئی

14 تربتش ایمان خاک شهر ما %~% مشعل نور هدایت بهر ما

15 بر در او جبه فرسا آسمان %~% از مریدانش شه هندوستان

16 شاه تخم حرص در دل کاشتی %~% قصد تسخیر ممالک داشتی

17 از هوس آتش بجان افروختی %~% تیغ را «هل من مزید» آموختی

18 در دکن هنگامه ها بسیار بود %~% لشکرش در عرصه ی پیکار بود

19 رفت پیش شیخ گردون پایه ئی %~% تا بگیرد از دعا سرمایه ئی

20 مسلم از دنیا سوی حق رم کند %~% از دعا تدبیر را محکم کند

21 شیخ از گفتار شه خاموش ماند %~% بزم درویشان سراپا گوش ماند

22 تا مریدی سکه سیمین بدست %~% لب گشود و مهر خاموشی شکست

23 گفت این نذر حقیر از من پذیر %~% ای ز حق آوارگان را دستگیر

24 غوطه ها زد در خوی محنت تنم %~% تا گره زد درهمی را دامنم

25 گفت شیخ این زر حق سلطان ماست %~% آنکه در پیراهن شاهی گداست

26 حکمران مهر و ماه و انجم است %~% شاه ما مفلس ترین مردم است

27 دیده بر خوان اجانب دوخت است %~% آتش جوعش جهانی سوخت است

28 قحط و طاعون تابع شمشیر او %~% عالمی ویرانه از تعمیر او

29 خلق در فریاد از ناداریش %~% از تهیدستی ضعیف آزاریش

30 سطوتش اهل جهان را دشمن است %~% نوع انسان کاروان او رهزن است

31 از خیال خود فریب و فکر خام %~% می کند تاراج را تسخیر نام

32 عسکر شاهی و افواج غنیم %~% هر دو از شمشیر جوع او دو ms30 نیم

33 آتش جان گدا جوع گداست %~% جوع سلطان ملک و ملت را فناست

34 هر که خنجر بهر غیر الله کشید %~% تیغ او در سینه ی او آرمید

1 ای که مثل گل ز گل بالیده‌ای %~% تو هم از بطن خودی زائیده‌ای

2 از خودی مگذر بقا انجام باش %~% قطره‌ای می باش و بحر آشام باش

3 تو که از نور خودی تابنده‌ای %~% گر خودی محکم کنی پاینده‌ای

4 سود در جیب همین سوداستی %~% خواجگی از حفظ این کالاستی

5 هستی و از نیستی ترسیده‌ای %~% ای سرت گردم غلط فهمیده‌ای

6 چون خبر دارم ز ساز زندگی %~% با تو گویم چیست راز زندگی

7 غوطه در خود صورت گوهر زدن %~% پس ز خلوت گاه خود سر بر زدن

8 زیر خاکستر شرار اندوختن %~% شعله گردیدن نظرها سوختن

9 خانه سوز محنت چل ساله شو %~% طوف خود کن شعله ی جواله شو

10 زندگی از طوف دیگر رستن است %~% خویش را بیت الحرم دانستن است

11 پر زن و از جذب خاک آزاد باش %~% همچو طایر ایمن از افتاد باش

12 تو اگر طایر نه‌ای ای هوشمند %~% بر سر غار آشیان خود مبند

13 ای که باشی در پی کسب علوم %~% با تو می گویم پیام پیر روم

14 «علم را بر تن زنی ماری بود %~% علم را بر دل زنی یاری بود»

15 آگهی از قصه ی آخوند روم %~% آنکه داد اندر حلب درس علوم

16 پای در زنجیر توجیهات عقل %~% کشتیش طوفانی «ظلمات» عقل

17 موسی بیگانه ی سینای عشق %~% بیخبر از عشق و از سودای عشق

18 از تشکک گفت و از اشراق گفت %~% وز حکم صد گوهر تابنده سفت

19 عقده های قول مشائین گشود %~% نور فکرش هر خفی را وانمود

20 گرد و پیشش بود انبار کتب %~% بر لب او شرح اسرار کتب

21 پیر تبریزی ز ارشاد کمال %~% جست راه مکتب ملا جلال

22 ms31 گفت این غوغا و قیل و قال چیست %~% این قیاس و وهم و استدلال چیست

23 مولوی فرمود نادان لب ببند %~% بر مقالات خردمندان مخند

24 پای خویش از مکتبم بیرون گذار %~% قیل و قال است این ترا با وی چه کار

25 قال ما از فهم تو بالاتر است %~% شیشه ی ادراک را روشنگر است

26 سوز شمس از گفته ی ملا فزود %~% آتشی از جان تبریزی گشود

27 بر زمین برق نگاه او فتاد %~% خاک از سوز دم او شعله زاد

28 آتش دل خرمن ادراک سوخت %~% دفتر آن فلسفی را پاک سوخت

29 مولوی بیگانه از اعجاز عشق %~% ناشناس نغمه های ساز عشق

30 گفت این آتش چسان افروختی %~% دفتر ارباب حکمت سوختی

31 گفت شیخ ای مسلم زنار دار %~% ذوق و حال است این ترا با وی چه کار

32 حال ما از فکر تو بالاتر است %~% شعله ی ما کیمیای احمر است

33 ساختی از برف حکمت ساز و برگ %~% از سحاب فکر تو بارد تگرگ

34 آتشی افروز از خاشاک خویش %~% شعله‌ای تعمیر کن از خاک خویش

35 علم مسلم کامل از سوز دل است %~% معنی اسلام ترک آفل است

36 چون ز بند آفل ابراهیم رست %~% در میان شعله ها نیکو نشست

37 علم حق را در قفا انداختی %~% بهر نانی نقد دین در باختی

38 گرم رو در جستجوی سرمه‌ای %~% واقف از چشم سیاه خود نه‌ای

39 آب حیوان از دم خنجر طلب %~% از دهان اژدها کوثر طلب

40 سنگ اسود از در بتخانه خواه %~% نافه ی مشک از سگ دیوانه خواه

41 سوز عشق از دانش حاضر مجوی %~% کیف حق از جام این کافر مجوی

42 مدتی محو تک و دو بوده ام %~% رازدان دانش نو بوده ام

43 باغبانان امتحانم کرده اند %~% محرم این گلستانم کرده اند

44 گلستانی لاله زار عبرتی %~% چون گل کاغذ سراب نکهتی

45 تا ز ms32 بند این گلستان رسته ام %~% آشیان بر شاخ طوبی بسته ام

46 دانش حاضر حجاب اکبر است %~% بت پرست و بت فروش و بتگر است

47 پا بزندان مظاهر بسته‌ای %~% از حدود حس برون نا جسته‌ای

48 در صراط زندگی از پا فتاد %~% بر گلوی خویشتن خنجر نهاد

49 آتشی دارد مثال لاله سرد %~% شعله‌ای دارد مثال ژاله سرد

50 فطرتش از سوز عشق آزاد ماند %~% در جهان جستجو ناشاد ماند

51 عشق افلاطون علت های عقل %~% به شود از نشترش سودای عقل

52 جمله عالم ساجد و مسجود عشق %~% سومنات عقل را محمود عشق

53 این می دیرینه در میناش نیست %~% شور «یارب» قسمت شبهاش نیست

54 قیمت شمشاد خود نشناختی %~% سرو دیگر را بلند انداختی

55 مثل نی خود را ز خود کردی تهی %~% بر نوای دیگران دل می نهی

56 ای گدای ریزه‌ای از خوان غیر %~% جنس خود می جوئی از دکان غیر

57 بزم مسلم از چراغ غیر سوخت %~% مسجد او از شرار دیر سوخت

58 از سواد کعبه چون آهو رمید %~% ناوک صیاد پهلویش درید

59 شد پریشان برگ گل چون بوی خویش %~% ای ز خود رم کرده باز آ سوی خویش

60 ای امین حکمت ام الکتاب %~% وحدت گمگشته ی خود بازیاب

61 ما که دربان حصار ملتیم %~% کافر از ترک شعار ملتیم

62 ساقی دیرینه را ساغر شکست %~% بزم رندان حجازی بر شکست

63 کعبه آباد است از اصنام ما %~% خنده زن کفر است بر اسلام ما

64 شیخ در عشق بتان اسلام باخت %~% رشته ی تسبیح از زنار ساخت

65 پیر ها پیر از بیاض مو شدند %~% سخره بهر کودکان کو شدند

66 دل ز نقش لااله بیگانه‌ای %~% از صنم های هوس بتخانه‌ای

67 می شود هر مو درازی خرقه پوش %~% آه ازین سوداگران دین فروش

68 با مریدان روز و شب اندر سفر %~% از ضرورت های ملت بی خبر

69 دیده ms33 ها بی نور مثل نرگس اند %~% سینه ها از دولت دل مفلس اند

70 واعظان هم صوفیان منصب پرست %~% اعتبار ملت بیضا شکست

71 واعظ ما چشم بر بتخانه دوخت %~% مفتی دین مبین فتوی فروخت

72 چیست یاران بعد ازین تدبیر ما %~% رخ سوی میخانه دارد پیر ما

1 سبز بادا خاک پاک شافعی %~% عالمی سر خوش ز تاک شافعی

2 فکر او کوکب ز گردون چیده است %~% سیف بران وقت را نامیده است

3 من چه گویم سر این شمشیر چیست %~% آب او سرمایه دار از زندگیست

4 صاحبش بالاتر از امید و بیم %~% دست او بیضا تر از دست کلیم

5 سنگ از یک ضربت او تر شود %~% بحر از محرومی نم بر شود

6 در کف موسی همین شمشیر بود %~% کار او بالاتر از تدبیر بود

7 سینه ی دریای احمر چاک کرد %~% قلزمی را خشک مثل خاک کرد

8 پنجه ی حیدر که خیبر گیر بود %~% قوت او از همین شمشیر بود

9 گردش گردون گردان دیدنی است %~% انقلاب روز و شب فهمیدنی است

10 ای اسیر دوش و فردا در نگر %~% در دل خود عالم دیگر نگر

11 در گل خود تخم ظلمت کاشتی %~% وقت را مثل خطی پنداشتی

12 باز با پیمانه ی لیل و نهار %~% فکر تو پیمود طول روزگار

13 ساختی این رشته را زنار دوش %~% گشته ئی مثل بتان باطل فروش

14 کیمیا بودی و مشت گل شدی %~% سر حق زائیدی و باطل شدی

15 مسلمی آزاد این زنار باش %~% شمع بزم ملت احرار باش

16 تو که از اصل زمان آگه نه ئی %~% از حیات جاودان آگه نه ئی

17 تا کجا در روز و شب باشی اسیر %~% رمز وقت از «لی مع الله» یاد گیر

18 این و آن پیداست از رفتار وقت %~% زندگی سریست از اسرار وقت

19 اصل وقت از گردش خورشید نیست %~% وقت جاوید است و ms34 خور جاوید نیست

20 عیش و غم عاشور و هم عید است وقت %~% سر تاب ماه و خورشید است وقت

21 وقت را مثل مکان گسترده ئی %~% امتیاز دوش و فردا کرده ئی

22 ای چو بو رم کرده از بستان خویش %~% ساختی از دست خود زندان خویش

23 وقت ما کو اول و آخر ندید %~% از خیابان ضمیر ما دمید

24 زنده از عرفان اصلش زنده تر %~% هستی او از سحر تابنده تر

25 زندگی از دهر و دهر از زندگی است %~% «لاتسبوالدهر» فرمان نبی است

26 نکته ای می گویمت روشن چو در %~% تا شناسی امتیاز عبد و حر

27 عبد گردد یاوه در لیل و نهار %~% در دل حر یاوه گردد روزگار

28 عبد از ایام می باند کفن %~% روز و شب را می تند بر خویشتن

29 مرد حر خود را ز گل بر می کند %~% خویش را بر روزگاران می تند

30 عبد چون طایر بدام صبح و شام %~% لذت پرواز بر جانش حرام

31 سینه ی آزاده ی چابک نفس %~% طایر ایام را گردد قفس

32 عبد را تحصیل حاصل فطرت است %~% واردات جان او بی ندرت است

33 از گران خیزی مقام او همان %~% ناله های صبح و شام او همان

34 دمبدم نو آفرینی کار حر %~% نغمه پیهم تازه ریزد تار حر

35 فطرتش زحمت کش تکرار نیست %~% جاده ی او حلقه ی پرگار نیست

36 عبد را ایام زنجیر است و بس %~% بر لب او حرف تقدیر است و بس

37 همت حر با قضا گردد مشیر %~% حادثات از دست او صورت پذیر

38 رفته و آینده در موجود او %~% دیرها آسوده اندر زود او

39 آمد از صوت و صدا پاک این سخن %~% در نمی آید به ادراک این سخن

40 گفتم و حرفم ز معنی شرمسار %~% شکوه ی معنی که با حرفم چه کار

41 زنده معنی چون به ms35 حرف آمد بمرد %~% از نفس های تو نار او فسرد

42 نکته ی غیب و حضور اندر دل است %~% رمز ایام و مرور اندر دل است

43 نغمه ی خاموش دارد ساز وقت %~% غوطه در دل زن که بینی راز وقت

44 یاد ایامی که سیف روزگار %~% با توانا دستی ما بود یار

45 تخم دین در کشت دلها کاشتیم %~% پرده از رخسار حق برداشتیم

46 ناخن ما عقده ی دنیا گشاد %~% بخت این خاک از سجود ما گشاد

47 از خم حق باده ی گلگون زدیم %~% بر کهن میخانه ها شبخون زدیم

48 ای می دیرینه در مینای تو %~% شیشه آب از گرمی صهبای تو

49 از غرور و نخوت و کبر و منی %~% طعنه بر ناداری ما میزنی

50 جام ما هم زیب محفل بوده است %~% سینه ی ما صاحب دل بوده است

51 عصر نو از جلوه ها آراسته %~% از غبار پای ما برخاسته

52 کشت حق سیراب گشت از خون ما %~% حق پرستان جهان ممنون ما

53 عالم از ما صاحب تکبیر شد %~% از گل ما کعبه ها تعمیر شد

54 حرف اقرأ حق بما تعلیم کرد %~% رزق خویش از دست ما تقسیم کرد

55 گرچه رفت از دست ما تاج و نگین %~% ما گدایان را بچشم کم مبین

56 در نگاه تو زیان کاریم ما %~% کهنه پنداریم ما خواریم ما

57 اعتبار از لااله داریم ما %~% هر دو عالم را نگه داریم ما

58 از غم امروز و فردا رسته ایم %~% با کسی عهد محبت بسته ایم

59 در دل حق سر مکنونیم ما %~% وارث موسی و هارونیم ما

60 مهر و مه روشن ز تاب ما هنوز %~% برقها دارد سحاب ما هنوز

61 ذات ما آئینه ذات حق است %~% هستی مسلم ز آیات حق است

1 ای چو جان اندر وجود عالمی %~% جان ما باشی و از ما می رمی

2 نغمه از فیض ms36 تو در عود حیات %~% موت در راه تو محسود حیات

3 باز تسکین دل ناشاد شو %~% باز اندر سینه ها آباد شو

4 باز از ما خواه ننگ و نام را %~% پخته تر کن عاشقان خام را

5 از مقدر شکوه ها داریم ما %~% نرخ تو بالا و ناداریم ما

6 از تهیدستان رخ زیبا مپوش %~% عشق سلمان و بلال ارزان فروش

7 چشم بیخواب و دل بیتاب ده %~% باز ما را فطرت سیماب ده

8 آیتی بمنا ز آیات مبین %~% تا شود اعناق اعدا خاضعین

9 کوه آتش خیز کن این کاه را %~% ز آتش ما سوز غیر الله را

10 رشته ی وحدت چو قوم از دست داد %~% صد گره بر روی کار ما فتاد

11 ما پریشان در جهان چون اختریم %~% همدم و بیگانه از یکدیگریم

12 باز این اوراق را شیرازه کن %~% باز آئین محبت تازه کن

13 باز ما را بر همان خدمت گمار %~% کار خود با عاشقان خود سپار

14 رهروان را منزل تسلیم بخش %~% قوت ایمان ابراهیم بخش

15 عشق را از شغل لا آگاه کن %~% آشنای رمز الاالله کن

16 منکه بهر دیگران سوزم چو شمع %~% بزم خود را گریه آموزم چو شمع

17 یارب آن اشکی که باشد دلفروز %~% بیقرار و مضطر و آرام سوز

18 کارمش در باغ و روید آتشی %~% از قبای لاله شوید آتشی

19 دل بدوش و دیده بر فرداستم %~% در میان انجمن تنها ستم

20 «هر کسی از ظن خود شد یار من %~% از درون من نجست اسرار من»

21 در جهان یارب ندیم من کجاست %~% نخل سینایم کلیم من کجاست

22 ظالمم بر خود ستم ها کرده ام %~% شعله ئی را در بغل پرورده ام

23 شعله ئی غارت گر سامان هوش %~% آتشی افکنده در دامان هوش

24 عقل را دیوانگی آموخته %~% علم را سامان هستی سوخته

25 آفتاب از سوز او گردون مقام %~% برقها ms37 اندر طواف او مدام

26 همچو شبنم دیده ی گریان شدم %~% تا امین آتش پنهان شدم

27 شمع را سوز عیان آموختم %~% خود نهان از چشم عالم سوختم

28 شعله ها آخر ز هر مویم دمید %~% از رگ اندیشه ام آتش چکید

29 عندلیبم از شرر ها دانه چید %~% نغمه ی آتش مزاجی آفرید

30 سینه ی عصر من از دل خالی است %~% می تپد مجنون که محمل خالی است

31 شمع را تنها تپیدن سهل نیست %~% آه یک پروانه ی من اهل نیست

32 انتظار غمگساری تا کجا %~% جستجوی راز داری تا کجا

33 ای ز رویت ماه و انجم مستنیر %~% آتش خود را ز جانم باز گیر

34 این امانت بازگیر از سینه ام %~% خار جوهر برکش از آئینه ام

35 یا مرا یک همدم دیرینه ده %~% عشق عالم سوز را آئینه ده

36 موج در بحر است هم پهلوی موج %~% هست با همدم تپیدن خوی موج

37 بر فلک کوکب ندیم کوکبست %~% ماه تابان سر بزانوی شب است

38 روز پهلوی شب یلدا زند %~% خویش را امروز بر فردا زند

39 هستی جوئی بجوئی گم شود %~% موجه ی بادی ببوئی گم شود

40 هست در هر گوشه ی ویرانه رقص %~% می کند دیوانه با دیوانه رقص

41 گرچه تو در ذات خود یکتاستی %~% عالمی از بهر خویش آراستی

42 من مثال لاله ی صحراستم %~% درمیان محفلی تنهاستم

43 خواهم از لطف تو یاری همدمی %~% از رموز فطرت من محرمی

44 همدمی دیوانه ئی فرزانه ئی %~% از خیال این و آن بیگانه ئی

45 تا بجان او سپارم هوی خویش %~% باز بینم در دل او روی خویش

46 سازم از مشت گل خود پیکرش %~% هم صنم او را شوم هم آزرش

أسرارا خودي

أسرارا خودي

نبذة عن الكتاب

الفهرس